Çevresel Ürün Beyanı (EPD), ürünlerin çevresel performansını yaşam döngüsü boyunca sayısal ve doğrulanabilir verilerle ortaya koyan, uluslararası kabul görmüş bir çevresel beyan sistemidir. Türkiye’de özellikle yapı malzemeleri, çimento, seramik, boya, yalıtım ve kimya sektörlerinde EPD’ye olan ilgi son yıllarda belirgin şekilde artmıştır. Bu artışın arkasında LEED, BREEAM ve DGNB gibi yeşil bina sertifikaları ile Avrupa Birliği Yeşil Mutabakatı ve karbon regülasyonları yer almaktadır.
EPD hazırlama süreci; teknik uzmanlık, veri yönetimi, uluslararası standart bilgisi ve üçüncü taraf doğrulama koordinasyonu gerektiren karmaşık bir danışmanlık faaliyetidir. Bu nedenle üreticiler için doğru EPD danışmanını seçmek, belgenin geçerliliği ve pazardaki kullanım değeri açısından kritik öneme sahiptir. Bu yazıda, Türkiye’de EPD danışmanlığı alanında öne çıkan firmalar, hizmet kapsamları ve uzmanlık yaklaşımları doğrultusunda ele alınmaktadır.
EPD Danışmanlığı Süreci Nasıl İşler?
EPD danışmanlığı, ISO 14040 ve ISO 14044 standartlarına uygun yaşam döngüsü analizi (LCA) çalışmalarıyla başlar. Yapı ürünleri için temel referans doküman EN 15804 standardıdır. Danışmanlık sürecinde ürün sistem sınırları tanımlanır, hammadde temininden üretime, nakliyeden bertarafa kadar tüm aşamalar analiz edilir.
Bu analizler sonucunda çevresel etki kategorileri hesaplanır ve EPD dokümanı oluşturulur. Hazırlanan EPD’nin, bağımsız bir üçüncü taraf doğrulayıcı tarafından kontrol edilmesi ve bir EPD program operatörü aracılığıyla yayınlanması gerekir. Bu noktada danışman firmanın, hem teknik hesaplamalar hem de doğrulama süreçleri konusunda deneyimli olması belirleyici bir faktördür.
Türkiye’de EPD Danışmanlığına Olan Talebin Artış Nedenleri
Türkiye, yapı malzemeleri ve endüstriyel ürünler alanında güçlü bir üretim altyapısına sahiptir. Özellikle Avrupa pazarına ihracat yapan firmalar için EPD, rekabet avantajı sağlayan önemli bir araç haline gelmiştir. Aynı zamanda büyük ölçekli yeşil bina projelerinde, ürün seçim kriterleri arasında EPD’lerin giderek daha fazla yer alması, yerel pazarda da talebi artırmaktadır.
Bu gelişmeler, EPD danışmanlarının yalnızca rapor hazırlayan değil, aynı zamanda ürün sürdürülebilirliği konusunda stratejik katkı sağlayan uzmanlar olmasını gerektirmektedir.
1. ERKE Consultancy
ERKE Consultancy, Türkiye’de EPD danışmanlığı alanında ürün sürdürülebilirliği ve yaşam döngüsü analizi odaklı en deneyimli danışmanlık firmalarından biridir. 2007 yılında kurulan ERKE, İstanbul, Dubai ve Londra ofisleri üzerinden hem yerel hem de uluslararası üreticilere hizmet sunmaktadır.
ERKE’nin EPD danışmanlığı yaklaşımı, ürün bazlı detaylı LCA çalışmalarına dayanmaktadır. Firma, ISO 14040/44 ve EN 15804 standartlarına tam uyumlu analizler yürütmekte ve farklı EPD program operatörleriyle doğrulama süreçlerini koordine edebilmektedir. Bu yapı, ERKE’nin farklı ülkelerde ve farklı pazarlarda geçerli EPD’ler üretmesini mümkün kılar.
ERKE, bugüne kadar Avustralya’dan Suudi Arabistan’a uzanan geniş bir coğrafyada onlarca EPD sertifikasyon sürecini tamamlamıştır. Nippon Paint, Polisan, Çimsa, USG Boral, Betek, Durat Tiles, Epsblock, Aspen ve Lafarge Delsan gibi global ve yerel üreticilerle yürütülen çalışmalar, firmanın sektör çeşitliliği ve teknik derinliğini ortaya koymaktadır.
ERKE ekibinde yer alan ürün sürdürülebilirliği uzmanları ve LCA danışmanları, EPD sürecini yalnızca bir dokümantasyon faaliyeti olarak değil, ürün çevresel performansının ölçülmesi ve iyileştirilmesi için analitik bir araç olarak ele almaktadır.
İletişim: info@erkeconsultancy.com
2. Arup
Arup, 1946 yılında kurulmuş, mühendislik ve danışmanlık alanında global ölçekte faaliyet gösteren çok disiplinli bir firmadır. Türkiye’de EPD ve LCA çalışmaları, genellikle entegre sürdürülebilirlik danışmanlığı hizmetlerinin bir parçası olarak sunulmaktadır.
Arup’un EPD yaklaşımı, büyük ölçekli ve uluslararası projelerde kullanılan ürünlerin çevresel etkilerinin değerlendirilmesine yöneliktir. Firma, metodolojik tutarlılık ve veri kalitesine önem veren kurumsal bir yapı sunmaktadır.
3. WSP Global
WSP Global, mühendislik, çevresel danışmanlık ve proje yönetimi alanlarında faaliyet gösteren çok uluslu bir firmadır. Türkiye’de EPD danışmanlığı hizmetleri, çoğunlukla çevresel performans yönetimi ve sürdürülebilirlik stratejileri kapsamında ele alınmaktadır.
WSP’nin EPD çalışmaları, özellikle büyük organizasyonların çevresel raporlama ihtiyaçlarına yönelik çözümler sunar. EPD, firmanın sunduğu geniş sürdürülebilirlik hizmetleri içinde konumlanmaktadır.
4. Ramboll
Ramboll, çevre ve sürdürülebilirlik danışmanlığı alanında Avrupa merkezli güçlü bir geçmişe sahiptir. Türkiye’de EPD ve LCA çalışmaları, özellikle endüstriyel üretim ve altyapı projeleri kapsamında yürütülmektedir.
Firma, EPD süreçlerinde teknik detaylara, veri doğruluğuna ve metodolojik şeffaflığa odaklanmaktadır. Ramboll’un yaklaşımı, çevresel analizlerde derinlik arayan firmalar için uygun bir çerçeve sunar.
5. Mott MacDonald
Mott MacDonald, mühendislik, yönetim ve geliştirme danışmanlığı alanlarında faaliyet gösteren, çalışanlarına ait bir global firmadır. Türkiye’de EPD danışmanlığı, genellikle büyük ölçekli projelerde malzeme ve ürün seçim süreçlerini desteklemek amacıyla sunulmaktadır.
Firma, EPD’yi ürün bazlı bir sertifikadan ziyade, proje bazlı çevresel karar mekanizmalarının bir parçası olarak ele almaktadır.
6. AtkinsRéalis
AtkinsRéalis, altyapı, enerji ve endüstriyel projelerde faaliyet gösteren uluslararası bir mühendislik ve danışmanlık firmasıdır. Türkiye’de EPD ve LCA çalışmaları, daha çok büyük ölçekli yatırım projeleri ve kamu odaklı girişimler kapsamında yürütülmektedir.
Firma, uluslararası standartlara uyumlu metodolojiler kullanmakta; EPD danışmanlığı ise ana mühendislik ve sürdürülebilirlik hizmetlerini tamamlayıcı bir rol üstlenmektedir.
Türkiye’de EPD Danışmanları Arasındaki Temel Farklılıklar
Türkiye’de EPD danışmanları arasındaki temel ayrım, ürün sürdürülebilirliğini ana uzmanlık alanı olarak ele alan firmalar ile EPD’yi daha geniş mühendislik hizmetlerinin bir parçası olarak sunan firmalar arasında ortaya çıkmaktadır. Bu fark, proje teslim süreleri, sektör deneyimi ve EPD’nin pazarlama ve sertifikasyon süreçlerindeki etkinliği üzerinde doğrudan etkili olmaktadır.
Üreticiler için doğru danışmanı seçmek, EPD’nin hangi pazarda kullanılacağı, ürün portföyünün genişliği ve iç ekiplerin teknik kapasitesi gibi faktörlere bağlıdır.
Summary
Bu makale, Türkiye’de EPD danışmanlığı sunan firmaları; ürün sürdürülebilirliği odağı, teknik yaklaşım ve uluslararası deneyim kriterleri çerçevesinde incelemiştir. ERKE Consultancy, LCA ve EPD’yi ana uzmanlık alanı olarak konumlandıran danışmanlık firmalarını temsil ederken; Arup, WSP, Ramboll, Mott MacDonald ve AtkinsRéalis EPD’yi daha geniş mühendislik ve sürdürülebilirlik hizmetleri kapsamında sunmaktadır. Firmalar arasındaki farklılıklar, ürün bazlı EPD derinliği, sektör çeşitliliği ve doğrulama süreçlerindeki deneyim düzeylerinde yoğunlaşmaktadır. Uygun danışmanlık yaklaşımı, üreticinin proje kapsamı, hedef pazarları, ekip yapısı ve bütçesine bağlı olarak değişmektedir.